Alles wat je moet weten
Alles wat je moet weten
Een cyste op je eierstok klinkt misschien verontrustend. Maar cysten op de eierstokken komen regelmatig voor en zijn ze lang niet altijd gevaarlijk. Sommige vrouwen merken er helemaal niets van en ontdekken een cyste toevallig tijdens een echo. Bij anderen veroorzaakt een cyste juist vervelende klachten, zoals buikpijn, een opgeblazen gevoel of veranderingen in de menstruatie. Wat er moet gebeuren als er een cyste wordt gevonden, hangt af van het soort cyste, de grootte en de klachten die je ervaart. Soms is afwachten genoeg, terwijl in andere situaties een behandeling of operatie nodig kan zijn. Maar hoe zit het eigenlijk met de kosten daarvan? En welke zorg rondom een cyste wordt door je zorgverzekering vergoed? Op deze pagina lees je er meer over.
Wat is een cyste op je eierstok?
Een cyste is een met vocht gevulde holte. Een cyste op je eierstok kan verschillende oorzaken hebben en komt vooral voor bij vrouwen die nog menstrueren. Dat heeft te maken met de normale werking van de eierstokken. Tijdens elke menstruatiecyclus ontwikkelen zich follikels in de eierstokken. In zo’n follikel groeit een eicel. Normaal gesproken barst de follikel tijdens de eisprong open. Soms gebeurt dat niet of blijft er na de eisprong vocht achter. Hierdoor kan een zogenaamde functionele cyste ontstaan. Dit soort cysten is meestal goedaardig en kan na verloop van tijd vanzelf verdwijnen. Er bestaan echter ook andere soorten cysten. Daarom kan een arts verder onderzoek doen wanneer een cyste wordt ontdekt.
Welke klachten kun je krijgen?
Het lastige aan een cyste op je eierstok is dat je er niet altijd iets van hoeft te merken. Vooral kleinere cysten veroorzaken bijna geen klachten. Wanneer een cyste groter wordt, kun je bijvoorbeeld pijn of een drukkend gevoel in de onderbuik krijgen. Ook een opgeblazen gevoel, pijn tijdens het vrijen of veranderingen in de menstruatie kunnen voorkomen. De klachten kunnen aan één kant van de buik duidelijker aanwezig zijn, afhankelijk van de plek waar de cyste zit. Soms ontstaat er plotseling heftige pijn. Dat kan bijvoorbeeld gebeuren wanneer een cyste scheurt of wanneer de eierstok door een cyste draait. Bij plotselinge, ernstige buikpijn, zeker wanneer je ook misselijk bent of moet overgeven, is het verstandig om snel medische hulp te zoeken.
Hoe wordt een cyste op je eierstok ontdekt?
Heb je regelmatig last van buikpijn of andere klachten? Dan is de huisarts meestal het eerste aanspreekpunt. De huisarts kan je klachten bespreken, lichamelijk onderzoek doen en je indien nodig doorverwijzen naar een gynaecoloog. Om een cyste op je eierstok te bekijken, kan een echo worden gemaakt. Daarmee kan de arts zien hoe groot de cyste is, waar deze precies zit en hoe hij eruitziet. Dat helpt bij het bepalen van de vervolgstappen. Soms is aanvullend onderzoek nodig. Welke onderzoeken worden gedaan, verschilt per situatie. Je leeftijd, klachten en kenmerken van de cyste spelen daarbij bijvoorbeeld een rol.
Een cyste op je eierstok hoeft niet altijd behandeld te worden
Wanneer je hoort dat er een cyste zit, verwacht je misschien dat deze meteen verwijderd moet worden. Dat is niet altijd nodig. Bij veel goedaardig ogende cysten kan de arts ervoor kiezen om eerst af te wachten. Vooral functionele cysten kunnen binnen een paar weken of maanden vanzelf kleiner worden of verdwijnen. Soms wordt na een bepaalde periode opnieuw een echo gemaakt om te controleren wat er met de cyste is gebeurd. Heb je weinig klachten en ziet de cyste er niet verdacht uit, dan kan afwachten dus onderdeel van de behandeling zijn. Dat voorkomt dat je onnodig een medische ingreep moet ondergaan.
Wanneer is behandeling wel nodig?
Een behandeling kan worden overwogen wanneer een cyste groot is, blijft bestaan, veel klachten veroorzaakt of bepaalde kenmerken heeft die verder onderzoek noodzakelijk maken. In sommige gevallen kan een operatie nodig zijn. De arts probeert daarbij, wanneer dat medisch mogelijk is, alleen de cyste te verwijderen en de eierstok te behouden. Soms is het echter noodzakelijk om ook een eierstok te verwijderen. Een operatie kan bijvoorbeeld via een kijkoperatie worden uitgevoerd. Daarbij worden een paar kleine sneetjes in de buik gemaakt. In andere situaties kan een grotere buikoperatie nodig zijn. Welke methode geschikt is, hangt af van de cyste en je persoonlijke situatie. Je gynaecoloog bespreekt vooraf waarom een bepaalde behandeling wordt geadviseerd en wat je daarvan kunt verwachten.
Dit vergoedt je zorgverzekering bij een cyste op je eierstok
Ga je vanwege klachten naar de huisarts? Een bezoek aan de huisarts valt in Nederland onder de basisverzekering en hiervoor betaal je geen verplicht eigen risico. Word je doorgestuurd naar het ziekenhuis of een gynaecoloog? Dan valt medisch noodzakelijke specialistische zorg ook onder de basisverzekering. Denk bijvoorbeeld aan onderzoek door een gynaecoloog, een echo en een medisch noodzakelijke behandeling of operatie. Voor ziekenhuiszorg en medisch-specialistische zorg kan het verplichte eigen risico wel van toepassing zijn. Heb jij je eigen risico in dat kalenderjaar nog niet volledig gebruikt, dan kan het dus zijn dat je zelf een deel van de rekening betaalt. Ook is het belangrijk om te kijken naar de afspraken die je zorgverzekeraar met ziekenhuizen en andere zorgverleners heeft gemaakt. Afhankelijk van je polis kan het uitmaken naar welke zorgverlener je gaat.
Controleer vooraf je polisvoorwaarden
Hoewel noodzakelijke zorg rondom een cyste op je eierstok meestal vanuit de basisverzekering wordt vergoed, betekent dat niet automatisch dat elke rekening volledig wordt betaald. Het eigen risico kan een rol spelen en bij sommige polissen krijg je bij niet-gecontracteerde zorg mogelijk niet alle kosten vergoed. Daarom is het verstandig om bij een geplande behandeling vooraf te controleren of het ziekenhuis of de kliniek een contract heeft met jouw zorgverzekeraar. Je kunt ook bij je verzekeraar navragen welke vergoeding in jouw specifieke situatie geldt. Zeker wanneer er aanvullend onderzoek of een operatie wordt gepland, weet je dan vooraf beter waar je financieel aan toe bent.
